Gra z Kantorem 2026: Kraków odkrywa żywe ślady Kantora we Francji

Cricoteka wspólnie z Narodowym Starym Teatrem im. Heleny Modrzejewskiej organizuje tegoroczną edycję „Gry z Kantorem" - projektu artystyczno-badawczego, który od 2023 roku przyjął formę festiwalu. W centrum uwagi znalazła się Francja i trzech współczesnych artystów: Gisèle Vienne, Philippe'a Quesne'a oraz Nach. Celem programu jest zbadanie, czy sztuka Tadeusza Kantora - który w latach 70. pojawił się we Francji ze spektaklem „Umarła klasa" i wywołał artystyczną sensację - wciąż żyje w twórczości współczesnych artystów i artystek. Kuratorką edycji jest Dorota Semenowicz.

Kantor żyje w twórczości współczesnych Francuzów

Historia Kantora we Francji sięga głęboko. W latach 70. jego pojawienie się ze spektaklem „Umarła klasa" otworzyło francuską scenę na przedstawienia łączące różne formy artystyczne. Proces ten przebiegał powoli i nie ograniczał się do samych pokazów jego spektakli, jednak jego wpływ okazał się trwały. Dziś francuscy twórcy i twórczynie - również ci najbardziej rozpoznawalni na arenie międzynarodowej - zacierają granice między dyscyplinami i przyznają się do bezpośredniej fascynacji sztuką Kantora.

Wrzesień w znaku Gisèle Vienne

Francusko-austriacka choreografka, reżyserka, lalkarka i artystka sztuk wizualnych Gisèle Vienne przyjedzie do Krakowa ze spektaklem, który to szczególnie ją charakteryzuje. Będziemy mogli zobaczyć „Sketches of Crowd #8" - kameralną, dostosowaną do przestrzeni Cricoteki wersję słynnego spektaklu „Crowd". Trzyosobowa etiuda bada mechanizmy tłumu, samotności i rave'owej obecności. Powstała jako refleksja nad izolacją w czasie pandemii.

Vienne jest jedną z najbardziej rozpoznanych i cenionych francuskich reżyserek i jedną z najbardziej niekonwencjonalnych w Europie. W swojej praktyce skupia się na materialności ludzkich ciał i przedmiotów, dialektyce obecności i nieobecności, tego co żywe i sztuczne.

• 18 września, godz. 18:30 - spektakl i spotkanie z artystką po przedstawieniu
• 19 września, godz. 18:30 - spektakl

Listopad: Quesne i Nach w Cricotece

Philippe Quesne, francuski reżyser i scenograf, będzie miał w Krakowie własną wystawę. Wernisaż odbędzie się 18 listopada o godz. 18:00, a ekspozycja potrwa do marca 2027 roku. Na wystawie zobaczymy obiekty i instalacje wizualno-dźwiękowe, m.in. pianina z wystawy „Fantasmagoria" (2022), kostiumy kretów ze spektaklu „La Nuit des taupes. Welcome to Caveland" (2016) czy roboty z „Le Paradoxe de John" (2025). Wszystkie elementy zostaną specjalnie zaaranżowane dla Cricoteki z odniesieniami do oryginalnych kontekstów.

Quesne jest jednym z najbardziej rozpoznanych artystów francuskich. W 2003 roku założył zespół Vivarium Studio, z którym tworzy spektakle w przestrzeniach przypominających „wiwarium" - służących obserwacji ludzkich i nieludzkich mikrokosmosów. Jego teatr porusza tematy związane z potrzebą tworzenia, sztuką, ekologią i ochroną przyrody.

Nach - afrofrancuska tancerka i choreografka pochodzenia senegalskiego, wietnamskiego i zielonoprzylądkowego będzie prowadzić badania w archiwum Cricoteki. 24 listopada o godz. 18:30 zaprezentuje performatywny wykład będący podsumowaniem rezydencji (18-23 listopada). Na spotkaniu rozmawiane będzie o „czarnych lalkach" z kolekcji Déborah Neff i o tym, jak rytuały Kantora pomagają opisać postkolonialne doświadczenie. Nach pracuje nad spektaklem inspirowanym bezpośrednio „Umarłą klasą", którego premiera zaplanowana jest w 2027 roku w Paryżu w MC93.

W Starym Teatrze artystka zaprezentuje również swój solowy spektakl „Nulle part est un ailleurs" z 2020 roku - autobiograficzny wykład taneczny, w którym opowiada historię spotkania z krumpem i odkrywania tradycji tanecznych, w których duch krumpu jest także obecny.

Czego spodziewać się w marcu 2027?

Marzec 2027 roku przyniesie premierę spektaklu Philippe'a Quesne'a w Narodowym Starym Teatrze im. Heleny Modrzejewskiej. To będzie część programu głównego „Gry z Kantorem 2026".

Źródło: Cricoteka